20 March 2016

,

વિશ્વ ચકલી દિવસ

૨૦ માર્ચને સમગ્ર વિશ્વમાં ‘વિશ્વ ચકલી દિવસ’ (વર્લ્ડ સ્પેરો ડે) ઊજવવામાંઆવે છે. માનવ જાત સાથેચકલીઓ સદીઓથી જોડાયેલ છે. આપણે ચકલી શબ્દથી  પરિચીત છીએ. અગાઉ ઘરમાં આવનાર જોવા મળતું પક્ષી હતું. પરંતુ આજે ભાગ્‍યે જ જોવા મળતું પક્ષી છે. અનેક બાળકોએ જોયેલ પણ નહી હોય અને માત્ર "હાઉસ સ્પેરો" શબ્દની જાણકારી ધરાવતા હોય છે.
સાંજના સમયે રાતવાસો કરતા પહેલાં દુરથી સાંભળી શકાતી ખાસ પ્રકારની ચિચિયારી કરી વાતાવરણ ગજવી મુકતી ચકલીમાં નર અને માદા દેખાવમાં અલગ પડે છે. નરમાં પીઠના ઉપરના ભાગે વધારે બ્રાઉન રંગ હોય છે. દાઢી અને છાતી પર કાળું ધાબુ તેમજ કાળી પહોળી ચટ્ટી ચાંચથી ઓડ સુધી લંબાયેલ છે. નર ખૂબ જ કજીયાખોર અને ઝગડું હોય છે. નર અરીસામાં પોતાની પ્રતિબીંબને હરીફ નર સમજીને ચાચ મારતો જોવા મળે છે. ચકલી જગડવામાં મશગુલ હોય ત્‍યારે સહેલાઇથી હાથથી પકડી શકાય છે. અનેક ચકલી બિલાડી અને શિકારી પક્ષીનો ભોગ બનતી હોય છે. તે વારંવાર સંવનન કરતા જોવા મળે છે. માદા નરને માટે ભાગે સંવનન કરવા આકર્ષિત કરતી હોય છે. ખુબ જ પ્રજોત્‍પતી કરતું પક્ષી છે. સમગ્ર વર્ષ દરમિયાન માળો સામાન્‍ય રીતે દિવાલ કે ઝાડના કાણામાં બનાવે છે. જ્‍યારે કોઇ ઘર કે રહેઠાણ ઉપલબ્‍ધ થાય ત્‍યારે કોઇપણ જગ્‍યા પર માળો બનાવવા માટે ઘાસના તાંતણા અને મુલાયમ પીછા ભેગા કરે છે.
Share: